Herfstdip: waarom u zich moe of somber voelt en wat u eraan kunt doen

De wekker gaat en buiten is het nog donker. Op uw werk ziet u de zon vooral door het raam. Als u thuiskomt, gaan de lampen alweer aan. Herkenbaar? Veel mensen merken in de herfst dat ze sneller moe zijn, minder zin hebben in afspraken of wat somberder zijn. In dit artikel leest u wat een herfstdip is, waar die vandaan komt en wat u eraan kunt doen.


De Online Drogist

De Online Drogist

Redactie

Gewijzigd op 1 oktober 2026 om 16:58

Gepubliceerd op 11 september 2025 om 16:18

Blog over de herfstdip

Onderwerpen in dit artikel

Herkent u dit? 6 signalen van een herfstdip

  • U bent moe, ook als u genoeg slaapt
  • U komt 's ochtends moeilijk uit bed
  • U hebt minder zin om af te spreken of te sporten
  • U hebt meer trek in zoete of zware maaltijden
  • U kunt zich lastiger concentreren
  • U bent wat somberder of prikkelbaarder dan normaal
Herkent u een paar van deze punten? Dan heeft u misschien last van een herfstdip.

Wat is een herfstdip?

De herfstdip is een periode waarin u zich in het najaar lustelozer, vermoeider of somberder voelt dan normaal. Het is geen medische diagnose. Het is een verzamelnaam voor klachten die veel mensen herkennen zodra de dagen korter worden. Meestal zijn de klachten mild. Vaak verdwijnen ze vanzelf na een paar weken, zodra u gewend bent aan het nieuwe ritme.

Herfstdip, winterblues of winterdepressie?

Deze termen worden vaak door elkaar gebruikt. Toch is er een verschil:
  • Herfstdip: een tijdelijke, milde dip in energie en stemming rond de overgang van de zomer naar de herfst.
  • Winterblues: vergelijkbare klachten die de hele donkere periode aanhouden, van ongeveer oktober tot maart. U kunt uw dagelijkse dingen nog gewoon doen.
  • Winterdepressie: een vorm van depressie die elk jaar in dezelfde periode terugkomt. De officiële naam is seizoensgebonden affectieve stoornis (SAD). De klachten zijn zo sterk dat ze uw dagelijks leven beïnvloeden. Het is dan verstandig om naar uw huisarts te gaan.

Waarom voelt u zich in de herfst anders?

Meestal spelen er meerdere dingen tegelijk.

Minder daglicht
Uw lichaam heeft een biologische klok. Dit is een interne klok die onder meer bepaalt wanneer u wakker en slaperig bent. Daglicht is het belangrijkste signaal voor die klok. In juni is het in Nederland bijna zeventien uur licht, eind december nog geen acht uur. Minder daglicht kan invloed hebben op hoe uitgerust en energiek u zich voelt.

Van vakantiemodus naar volle agenda
Na de zomer begint alles weer: werk, school en sportclubs. Die overgang kost energie. Zorgt u daarnaast voor uw kinderen of ouders? Dan kan het in september en oktober voelen alsof u achter de feiten aanloopt.

Meer binnen en minder bewegen
Bij regen en wind blijft u sneller binnen. U fietst en wandelt minder en kiest vaker voor een stevige maaltijd. Dat is heel normaal. Toch krijgt u zo ook minder buitenlicht en beweging, en juist daarvan voelen veel mensen zich fitter.

Minder vitamine D uit zonlicht
Uw huid maakt vitamine D aan onder invloed van zonlicht. Van ongeveer oktober tot maart staat de zon in Nederland te laag om daar veel aan bij te dragen.

7 tips tegen een herfstdip

Kleine aanpassingen in uw dag kunnen al verschil maken.

1. Pak het ochtendlicht mee
Probeer elke dag minstens een halfuur buiten te zijn, het liefst 's ochtends. Ook bij bewolkt weer is het buiten veel lichter dan binnen. Een wandeling in de lunchpauze of op de fiets naar uw werk telt ook mee. Komt u overdag weinig buiten? Sommige mensen gebruiken thuis of op kantoor een daglichtlamp.

10% korting

Naproz Impulsion Lichttherapie Lamp 1ST

Naproz

Impulsion Lichttherapie Lamp

Lichttherapie Lamp

Bestel nu!
2. Houd een vast slaapritme aan
Ga op vaste tijden naar bed en sta op vaste tijden op, ook in het weekend. Zo krijgt uw biologische klok duidelijke signalen. Doe 's ochtends meteen de gordijnen open. Dim 's avonds het licht en leg uw telefoon op tijd weg.

3. Blijf in beweging
U hoeft geen uren te sporten. Een stevige wandeling is al een goed begin. Veel mensen merken dat ze na een wandeling of sportmoment meer energie hebben. Combineer het met tip 1, dan krijgt u meteen ook daglicht mee.

4. Eet gevarieerd
In de herfst is de verleiding groot om vaker comfortfood te kiezen. Dat mag, als de basis van uw dag maar goed is: eet groente, fruit, volkoren producten, peulvruchten, noten en vette vis. Zo krijgt u veel verschillende vitamines en mineralen binnen. Vette vis bevat bijvoorbeeld omega 3-vetzuren en vitamine D.

5. Plan iets om naar uit te kijken
Een donkere maand voelt minder lang met lichtpuntjes in de agenda. Denk aan een etentje met vrienden, een museumbezoek of een vaste wandelafspraak met een collega. Veel mensen krijgen energie van samen zijn met anderen, ook als ze er vooraf weinig zin in hadden.

6. Neem bewust rustmomenten
Een volle agenda vraagt om momenten waarop u even niets hoeft. Denk aan een warm bad, een boek op de bank of een paar minuten rustig ademhalen. Inspiratie nodig? Lees de blog Ademhalingsoefeningen voor elk moment van de dag.

7. Let op uw voedingsstoffen
Eet u minder gevarieerd of komt u minder buiten? Dan kan een supplement een aanvulling zijn op uw voeding. De Gezondheidsraad raadt sommige groepen aan om extra vitamine D te nemen, bijvoorbeeld mensen die weinig buiten komen. Daarnaast draagt magnesium bij tot de vermindering van vermoeidheid en moeheid. Vitamine B12 draagt bij aan een heldere geest. Twijfelt u? Onze gediplomeerde drogisten denken graag met u mee.

Wanneer is het meer dan een herfstdip?

Neem contact op met uw huisarts als:
  • u zich langer dan twee weken bijna elke dag somber of lusteloos voelt
  • u nergens meer plezier in hebt
  • de klachten uw werk, slaap of relaties in de weg zitten
  • de klachten elk jaar in dezelfde periode terugkomen
Hebt u gedachten aan de dood of zelfdoding? Praat erover met uw huisarts of neem contact op met 113 Zelfmoordpreventie via 113 of 0800-0113.

Veelgestelde vragen over de herfstdip

  • Hoe lang duurt een herfstdip?

    Meestal enkele weken. Veel mensen merken dat het beter gaat zodra ze gewend zijn aan het nieuwe ritme. Duren de klachten langer dan twee weken of worden ze erger? Overleg dan met uw huisarts.
  • Is een herfstdip hetzelfde als een winterdepressie?

    Nee. Een herfstdip is mild en tijdelijk. Bij een winterdepressie zijn de klachten heftiger, duren ze de hele donkere periode en komen ze elk jaar terug.
  • Waarom bent u in de herfst sneller moe?

    Er is minder daglicht, waardoor uw biologische klok makkelijker uit balans raakt. Daarnaast bewegen de meeste mensen in de herfst minder en is de agenda na de zomer weer vol.
  • Is een daglichtlamp zinvol tegen de herfstdip?

    Huisartsen zetten lichttherapie soms in bij een winterdepressie. Bij een milde herfstdip is naar buiten gaan bij daglicht de eerste stap. 
Disclaimer: dit artikel is bedoeld ter informatie. Hebt u psychische klachten? Neem dan altijd contact op met uw huisarts of een andere zorgprofessional.

Verder lezen? Bekijk ook deze blogs: