Alles over: uw menstruatie en de hormonale cyclus

Er wordt steeds meer gesproken over menstruatie en de bijbehorende klachten. Maar wat gebeurt er eigenlijk in uw lichaam tijdens uw cyclus? Om dit goed te begrijpen, is het belangrijk om te kijken naar hoe uw hormonale systeem zich ontwikkelt vanaf de geboorte.

De ontwikkeling van uw hormonen


Bij uw geboorte bevat uw lichaam miljoenen onrijpe eicellen. Vóór de puberteit verdwijnen de meeste hiervan. Pas in de puberteit start de rijping van eicellen en begint de vruchtbare fase. Vanaf dat moment komen uw hormonen in actie.

De belangrijkste hormonen in dit proces zijn FSH (follikelstimulerend hormoon) en LH (luteïniserend hormoon), beide geproduceerd door uw hersenen, en de geslachtshormonen oestrogeen en progesteron, die in de eierstokken worden aangemaakt. Deze hormonen spelen elk een belangrijke rol.

FSH stimuleert de rijping van eicellen, terwijl LH de eisprong veroorzaakt. Tegelijkertijd reguleren deze hormonen de productie van oestrogeen en progesteron. Oestrogeen zorgt onder andere voor de opbouw van het baarmoederslijmvlies, zodat een bevruchte eicel zich kan nestelen. Progesteron bereidt de baarmoeder voor op een mogelijke zwangerschap en zorgt ervoor dat, als er geen bevruchting plaatsvindt, het opgebouwde baarmoederslijmvlies wordt afgestoten. Dit is uw menstruatie.

Uw menstruele cyclus

De menstruatiecyclus begint op de eerste dag van uw menstruatie en eindigt op de dag voordat uw volgende menstruatie begint. Hoewel een cyclus van 28 dagen als standaard wordt beschouwd, kan de duur variëren. Een cyclus van bijvoorbeeld 25 of 32 dagen is net zo normaal.

De vier fasen van de cyclus De menstruele cyclus verloopt in vier fasen, die vaak worden vergeleken met de seizoenen:

  1. Menstruatiefase (3 - 7 dagen)
    Dit is de start van uw cyclus. Uw oestrogeenniveau is laag en de productie van progesteron is inmiddels gestopt, waardoor het baarmoederslijmvlies wordt afgestoten. Tijdens deze 'winter'-fase kunt u zich vermoeid voelen en last hebben van menstruatieklachten.
  2. Folliculaire fase (3 - 7 dagen)
    Na de menstruatie begint de oestrogeenproductie weer toe te nemen. Uw lichaam start met het rijpen van nieuwe eicellen. In deze ‘lente’-fase merkt u vaak dat uw energie terugkomt.
  3. Eisprong (3 - 4 dagen)
    Rond dag 12 tot 14 vindt de eisprong plaats. In deze fase is de hoeveelheid FSH in uw lichaam op zijn hoogst, wat ervoor zorgt dat er een eicel vrijkomt. Uw oestrogeenniveau piekt en testosteron neemt toe, wat kan zorgen voor meer energie en een verhoogd libido. Deze fase wordt vaak vergeleken met de 'zomer' van uw cyclus.
  4. Luteale fase (10 - 14 dagen)
    In deze laatste fase stijgt uw progesteronspiegel, terwijl oestrogeen afneemt. Dit kan lichamelijke of emotionele klachten veroorzaken zoals stemmingswisselingen, vermoeidheid, depressieve gevoelens, hoofdpijn, een opgeblazen gevoel of gevoelige borsten. Deze fase wordt vaak vergeleken met de 'herfst'. Heeft u in deze fase veel last van klachten, dan kan het zijn dat u PMS (Premenstrueel syndroom) of PMDD (Premenstrueel dysforie syndroom) hebt.

Menstruatieklachten en hun impact

Menstruatieklachten variëren van lichte ongemakken tot hevige pijn. Veel voorkomende klachten zijn buikkrampen, rugpijn, hoofdpijn, vermoeidheid en stemmingswisselingen. Deze klachten worden veroorzaakt door de veranderingen van de oestrogeen- en progesteronspiegels.

Uw hormonen in balans houden

Er zijn verschillende mogelijkheden om iets aan uw menstruatieklachten te doen. Het ‘Vrouw en Hormonen’ programma van VitalFem kan u hierbij helpen. Wanneer klachten ernstig zijn of uw dagelijks leven beïnvloeden, is het verstandig om contact op te nemen met een Care for Women specialiste. Veel verzekeraars vergoeden deze specialisten vanuit aanvullende verzekeringen, zonder dat een verwijzing van de huisarts nodig is.